Menü Kapat

Temel Analiz Nedir?

Temel analiz, bir hisse senedi değerini etkileyebilecek tüm bilgilerin bir araya getirilmesi, analiz edilmesi, yorumlanması; böylece şirketin mevcut verilerinden yola çıkarak GELECEKTEKİ durumunun tahmin edilerek hisse senedinin gerçek değerinin tespit edilmeye çalışılmasıdır.

Hisse senedinin değerini etkileyebilecek olan tüm makro ekonomik değişkenler, küresel ve ülke ekonomisi, sektörün durumu, yapısı ve sorunları, sektördeki güncel gelişmeler, rekabet şartları, şirketin finansal yapısı, verimlilik, karlılık, yönetim kalitesi ve buna benzer tüm değişkenler incelenir.

Temel analiz bilinenin aksine sadece hissenin mevcut fiyatını değil, GELECEKTEKİ fiyatını tespit etmek için de kullanılır.

Bu değişkenlerin tamamı incelenerek hisse için gerçek değeri bulduktan sonra, piyasa değeriyle karşılaştırılır ve eğer bulunan değer piyasa değerinden yüksekse bu hisse senedine yatırım yapılır, eğer bulunan değer düşükse bu hisse senedine yatırım yapılmaz ya da bu hisse senedi elde ise satılır.

Temel analizde, öncelikle makro ekonomik değişkenler kullanılarak ekonomik analize başlanır. İlk olarak, ülke ekonomisini, sektörleri ve işletmeleri derinden etkilemesi olası küresel koşullar ve gelişmeler mutlaka dikkatli bir şekilde analiz edilmelidir. Çünkü artık tüm Dünya ekonomileri birbirine bağlı duruma gelmiştir.
Dünya ekonomisi için beklentilerden sonra sıra ülke ekonomisine gelir. Ülkenin kendi dinamikleri ve ekonomik şartları değerlendirilmelidir. Ülkemizdeki şirketlerin rasyolarını yüzde 1 faiz olan ülke şirketleri ile kıyaslamak yanlış sonuçlar verecektir. Ülke ekonomisinin gidişatı ve en önemlisi Enflasyon ve Faiz Oranlarının gidişatı hisse senedi piyasalarına yön veren en büyük unsurdur. Faiz oranları ile hisse senedi piyasası arasındaki ilişkinin mantığını anlayamayan kişiler yanlış değerlemeler yapabilir.
Teorik olarak Ekonomik küçülme dönemlerinde hisse senedi fiyatlarının düşmesi, ekonomik gelişme ve büyüme dönemlerinde ise yükselmesi beklenir.
Bu yüzden Temel Analiz de ilk aşama hisse senetlerinin fiyatlarını etkileyeceği düşünülen ekonomik faktörlerin incelenmesidir. Devletler mali politikalar ile Merkez Bankaları para politikaları ile piyasalara müdahale edebilirler bu durumlar hisse senedi piyasalarını doğrudan etkiler. Bunlardan bağımsız olarak şirketleri düşünmek eksik kalacaktır.

Ekonomi ile ilgili analizlerimizden sonra Sektör iyi bir şekilde incelenmelidir. Sektörün durumu nedir? Büyüyen bir sektör mü, gelişme aşamasında mı, küçülüyor mu, modası geçiyor mu.. Sektör içerisinde şirketin durumu nedir? Pazarın lideri mi, büyüyebilir mi, rekabet edebilir mi, ayakta kalabilir mi..

Şirket ile ilgili analizler en sonunda gelecektir. Burada şirketin resmini çekmeye çalışırız. Şirketin hedefleri nelerdir? Büyüme potansiyeli nedir? Yatırım durumu nedir? Hikayesi nedir? Bu şirket nasıl değerlenebilir vs.. Faaliyetleri dışında şirketlerin varlıkları da vardır. Bunların durumu nedir? Sizin evinizin fiyatının 3 katına çıktığı bir yerde şirketin arazisinin, binasının, maddi duran varlıklarının da değerleme sonucu değerinin artacağını unutmamak gerekir. Ancak en önemli kalem süreklilik sağlaması açısından şirketin yaptığı iş olacaktır.

En son DEĞERLEME kısmına geleceğiz. Herkesin aslında 5 dk da yapmaya calıştığı kısımdır. Bir tane resme bakarak, 2-3 tane rasyoya bakarak şirkete değer biçilmeye çalışılır. En büyük hata buradadadır. Örneğin Yazılım firmasını Borsa İstanbulun ortalamaları ile kıyas yapılır. GYO şirketi ile sanayi şirketi aynı kefeye konulur. Perakende işi yapan şirket ile girişim sermayesi olan şirket aynı değerlendirilir. Ülkenin faiz oranlarından bağımsız değerleme yapılır. Amerikadaki şirket ile rasyoları kıyaslanır vs.. Özellikle F/K oranına bakılarak yapılan değerlemelerin yüzde 70-80 hatalı olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Şirketin tek seferlik yaptığı karları yada tek seferlik çıkışları hiç dikkate almadan yapılan bir değerleme olacaktır.

SONUÇ: Bir şirkete değer biçmek istiyorsanız; Ekonomi ve Sektörü Analiz ettikten sonra, Şirketin Bilanço ve Faaliyet Raporlarının tamamını okumalı, sonrasında Pd/dd, F/K , Fd/Satışlar, Fd/Favök tüm çarpanlarının mantığını anlayarak değerlendirmesini yapmalı, Şirketin 1 yıl 2 yıl.. sonra nerede olabileceğini düşünerek hesaplama yapıp değerini tahmin etmelisiniz. Tek başına bakılan tüm göstergeler anlamsız kalacaktır. Bunun için araştırma, okuma, çalışma ve Emek gerekir.


Posted in Genel Bilgiler, Temel Analiz Eğitimleri

Related Posts